III Turniej o Pierścień Księżnej Danuty
Zabierzemy mieszkańców województwa podlaskiego w niezwykłą podróż w czasie – w odległy wiek XIV, kiedy tereny naszego miasta porastała jeszcze prastara puszcza, a dzisiejsza Suwalszczyzna była częścią Wielkiego Księstwa Litewskiego i graniczyła od zachodu z Państwem Krzyżackim, a od południowego zachodu z Mazowszem, ówcześnie księstwem lennym zależnym od Królestwa Polskiego.
To czasy politycznych intryg w cieniu zbliżającej się Wielkiej Wojny z Zakonem, czasy mężnych rycerzy i ambitnych białogłów, czasy miecza i łuku, ale także rozkwitu kultury, sztuki i wszelakich rzemiosł na ziemiach, które właśnie zaczynały proces jednoczenia się w potężną Rzeczpospolitą Obojga Narodów – Terra Jagiellonica.
Stroje Suwalskie
Warsztaty kroju i szycia tradycyjnych, ludowych strojów suwalskich współorganizowane z NIKiDW (Narodowy Instytut Kultury i Dziedzictwa Wsi).
Pierwsze warsztaty odbyły się 16 listopada. Uczymy się metod kroju, szycia oraz haftu białego charakterystycznego dla Suwalszczyzny.
Wcześniejsze projekty
Zajęcia z szermierki historycznej
W 2021 roku Fundacja Żywej Historii Hanza została zaproszona do współpracy przez Fundację Jaćwież do zadania publicznego: ,,Rozwój sportu szachowego wśród dzieci, młodzieży i dorosłych". Wniosek obu partnerów został zaakceptowany przez Narodowy Instytut Wolności w ramach programu NOWEFIO 2021.
Projekt zakładał multidyscyplinarne działania skupiające się na szkoleniu i aktywacji wolontariuszy w Suwałkach, a Fundacja Hanza w ramach swojego wkładu przeprowadziła turniej ,,Drużynowy Dwubój Rycerski" oraz szkolenia z szermierki historycznej. Projekt trwał pół roku i zakończył się w grudniu, ale na prośbę uczestników, działania Fundacji były kontynuowane do końca czerwca następnego roku.
W ramach zajęć rycerskich Fundacja przeprowadziła szkolenia i trening sportowy mający na celu poszerzyć wiedzę oraz umiejętności uczestników w zakresie posługiwania się białą bronią z okresu średniowiecza. Zajęcia odbywały się raz w tygodniu dla każdej grupy wiekowej, a każda z nich składała się z około 10 osób.
Podczas zajęć były przedstawiane podstawowe techniki walki mieczem, wykorzystywane na średniowiecznym polu walki oraz podczas współczesnych turniejów rycerskich. Uczestnicy uczyli się podstaw, takich jak: chwyty mieczowe, postawy, wyprowadzanie ciosów, obrona tarczą i mieczem, a także wiele innych.
Prowadzący promował zachowania rycerskie, fair-play, a nacisk położony był na szacunek do przeciwnika. Do treningu była wykorzystana bezpieczna broń treningowa posiadająca odpowiednie atesty, a zajęcia prowadził instruktor posiadający wieloletni staż zarówno w walkach w szrankach jak i trenowaniu innych.
Projekt zakładał kompleksowy rozwój uczestników: szachy odpowiadały za umiejętności umysłowe, a szermierka za aspekty fizyczne. Fundacja przyjęła motto: ,,Szermierka to takie szybkie szachy", aby udowodnić, że przy posługiwaniu się mieczem to głowa jest najważniejsza.
Uczestnicy projektu zmierzyli się podczas ,,Drużynowego Dwuboju Rycerskiego", w którym musieli zarówno wykazać się sprawnością fizyczną, jak i refleksem swojego intelektu. Zespoły mierzyły się naprzemiennie w szachach oraz w walce na miecze, a wygrał ten, który kolektywnie zebrał najwięcej punktów.
Stroje Bałtyjskie
W 2023 roku Fundacja pozyskała środki z Podlaskiego Urzędu Marszałkowskiego oraz Miasta Suwałk na zadanie publiczne ,,Rekonstrukcja Historycznych Strojów Bałtyjskich z Terenów Suwalszczyzny i Wielkiego Księstwa Litewskiego". Projekt zakładał stworzenie rekonstrukcji zestawów strojów z epoki średniowiecza z terenów Suwalszczyzny po polskiej i litewskiej stronie granicy.
Zadanie nie było proste ze względu na skąpe zbiory źródeł historycznych, ale udało się zebrać wystarczającą ilość materiałów, aby odtworzyć prawdopodobny hipotetyczny wizerunek ubrań wraz z akcesoriami z epoki.
Członkowie fundacji przygotowali 3 zestawy strojów, pozyskując na potrzeby projektu materiały potrzebne do ich wykonania. Większość wełny, która służyła do uszycia tunik i elementów sukni typu peplos z zapaskami i peleryną została wcześniej przez członków Fundacji zabarwiona barwnikami roślinnymi, które występowały w regionie. Użyte do projektu tkaniny lniane (bielizna) były tkane ręcznie, podobnie jak część tkanin wełnianych.
Część elementów akcesoriów i ozdób była wykonana przez specjalizujących się w tym rzemieślników, a część członkowie Fundacji wykonali sami. Efekt prac jest ciekawy i był już wielokrotnie prezentowany.
Premiera strojów odbyła się podczas obchodów Europejskich Dni Dziedzictwa 16.09.2023 w Szkole Podstawowej nr 11 w Suwałkach, na wydarzeniu o nazwie ,,Pokaz mody historycznej". Uczestnicy dowiedzieli się interesujących faktów o źródłach dotyczących Suwalszczyzny, jej kultury materialnej i niematerialnej, a także w jaki sposób to wpływało na ubiory ludzi z epoki.
Został dokładnie przedstawiony proces wykonania zestawów strojów, a na zakończenie uczestnicy mogli z bliska pooglądać efekty prac. Stroje zostały jeszcze zaprezentowane w Suwalskim Ośrodku Kultury na wydarzeniu ,,Spotkanie z historią mody" oraz podczas obchodów 11 listopada, podczas których członkowie Fundacji oddali hołd poległym w tych strojach.
Planowane jest dalsze prezentowanie strojów w jednostkach kulturalnych i oświatowych, a także poszerzenie kolekcji o kolejne zestawy.